1

HƯỚNG DẪN BÓN PHÂN CHO CÀ PHÊ – MÙA KHÔ

Vào mùa khô, bà con nông dân thường chỉ bón phân urea hay sunphát amôn (SA) trong mùa khô kết hợp với tưới. Đây là những các dạng phân đạm dễ tan và việc bón các loại phân này đã đáp ứng một phần nhu cầu đạm của cây nên cà phê có xanh tốt hơn. Tuy nhiên, nếu chỉ bón phân đạm như trên thì không đáp ứng được nhu cầu lân, kali và các trung vi lượng của cây cà phê trong giai đoạn phân hóa mầm hoa, nở hoa, đậu quả trong mùa khô. Sở dĩ nông dân thường bón urea hay SA là vì các loại phân bón trong mùa mưa không hoàn toàn thích hợp để bón cho cà phê mùa khô và trong những năm trước đây nông dân không có nhiều sự lựa chọn khác. Hiện nay, bà con nông dân đã có thể yên tâm nhờ phân bón Mỹ Việt mùa khô, NPK 20-5-5-13S+TE, 20-6-6-13S+TE, chuyên dùng cho mùa khô. Với thành phần đạm cao, lân và kali thích hợp, được bổ sung đầy đủ các chất trung và vi lượng, phân bón Mỹ Việt giúp cà phê hồi phục nhanh sau thu hoạch, thúc đẩy phân hóa mầm hoa tốt, ra nhiều hoa, hoa nở đều và tập trung, tỷ lệ đậu quả cao, chống rụng trái non.

Vào đầu mùa khô, có thể bón từ 2-3 lần phân Mỹ Việt với lượng 20-30kg/1000m2/lần, kết hợp với các đợt tưới. Nếu mùa trước thu được năng suất cao thì cây mất sức nhiều nên cần phải bón lượng cao. Bón ngay khi tưới nước lần đầu bằng cách xả nước vào bồn cho gần đủ lượng nước cần tưới để nước ngấm xuống tầng đất dưới. Rải phân vào bồn rồi tưới lại để phân tan ra ngấm vào tầng đất mặt nhằm hạn chế thất thoát phân bón.

Vào cuối mùa khô, quả cà phê đã vào giai đoạn lớn nhanh, lúc này nhu cầu lân và kali của cà phê tăng cao, mặt khác cũng là thời điểm đất khô kiệt nhất, lân và kali hòa tan trong đất giảm mạnh nên có thể dùng phân NPK 16-16-8, 20-20-15 để bón kết hợp tưới lần cuối giúp cây cà phê tăng trưởng tốt, ra hoa, đậu quả tập trung, nhiều quả, hạn chế rụng quả non, năng suất tăng cao, chất lượng cà phê tốt.

Giai đoạn phục hồi sau thu hoạch rất quan trọng, quyết định năng suất vụ sau vì sau khi thu hoạch, cây cà phê gặp điều kiện bất lợi ngay, đấy là gặp mưa lạnh ở thời điểm đầu và khô hạn, nóng sau ở thời điểm trước và sau Tết Nguyên đán. Bởi vậy việc khẩn trương phục hồi cho cây là hết sức quan trọng. Điều cần làm ngay sau thu hoạch là vệ sinh vườn, cắt cành tỉa nhánh, phát hiện sâu bệnh hại, tưới nước và bón phân đúng thời điểm sau khi đã có thời gian khô kiệt vừa đủ.
Mùa khô thường ít nước nên cần loại phân tan nhanh. Thông thường, các loại phân hóa học đều sử dụng công nghệ chậm tan để tăng hiệu quả sử dụng. Trước đây trên thị trường chỉ có urea và SA là tan nhanh nên bà con thường sử dụng, nhưng nhu cầu của cây cà phê không chỉ có đạm mà cần nhiều yếu tố khác để giúp ra hoa đồng loạt, thụ phấn tốt, đậu quả nhiều và chống rụng trái non.

Bởi vậy, xu hướng hiện nay bà con chuyển sang dùng NPK có bổ sung các trung vi lượng. Thị trường hiện có nhiều hãng cùng sản xuất phân NPK mùa khô cho cà phê. Đặc điểm chung là chúng đều có hàm lượng NPK gần giống nhau, trong đó hàm lượng đạm cao, lân và kali thấp. Công ty cổ phần phân bón Mỹ Việt đưa ra thị trường loại phân chuyên dùng cho cà phê mùa khô ngoài các yếu tố đa lượng tan nhanh thì các vi lượng, hợp chất đặc chủng chuyên dùng vừa đủ cũng đưa ở dạng dễ tan giúp cây hấp thu nhanh và tốt hơn, nên chắc chắn sẽ đáp ứng được nhu cầu cho cây cà phê.
Vào cuối mùa khô, sau khi đã bón phân, cành vươn dài thêm, một số cành mới mọc ra, cần tỉa cành tiếp để sửa tán nhằm có được bộ tán cân đối, hợp lý, tập trung dinh dưỡng nuôi quả để có năng suất cao. Cần chú ý phòng trừ rệp sáp, rệp vẩy, bọ xít trong mùa khô, đặc biệt chú ý đến rệp sáp.

(Diễn giả: TS Tôn Nữ Tuấn Nam, nguyên TP. Khoa học, Viện Khoa học Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên)